Bestuurlijk werkbezoek Coevorden-Emlichheim in teken van grensoverstijgend ondernemen
Op 12 februari vond op het hoofdkantoor van Tuindeco International op het bedrijventerrein GVZ Europark in Coevorden-Emlichheim een bestuurlijk werkbezoek plaats. Centraal stond de vraag hoe grensoverstijgend ondernemen verder kan worden versterkt en welke kansen dit biedt voor de regio. Onder de aanwezigen bevond zich onder meer gedeputeerde Erwin Hoogland van de provincie Overijssel. Meer dan honderd bestuurders, ondernemers en vertegenwoordigers uit onderwijs en arbeidsmarkt gingen met elkaar in gesprek over successen, knelpunten en toekomstperspectieven. De bijeenkomst werd georganiseerd door GVZ Europark Coevorden-Emlichheim GmbH, Regio Deal Zuid- en Oost-Drenthe, Dutch TechZone en het Rijnland Instituut.
Europark: ondernemen zonder grenzen
Het Europark is één van de meest bijzondere bedrijventerreinen in de Nederlands-Duitse grensregio. Het terrein ligt deels in de provincie Drenthe en deels in het Duitse Grafschaft Bentheim; de landsgrens loopt er letterlijk dwars doorheen. Wat ooit een duidelijke scheidslijn was, is vandaag de dag vrijwel onzichtbaar. Zichtbaar is vooral de bedrijvigheid en de intensieve samenwerking over de grens heen – een ontwikkeling die door velen als een internationale good practice wordt gezien.
Tijdens het werkbezoek werd teruggeblikt op dat wat er dankzij jarenlange samenwerking is bereikt. Volgens Nicolaus Jansen, Landesbeauftragter voor Weser-Ems, mogen de Nederlanders en Duitsers in deze grensregio gerust concluderen dat er al veel successen geboekt zijn. “Jaren geleden hadden we hele andere gesprekken, met hele andere uitdagingen. Er zijn al veel van die uitdagingen geslecht. Dat hebben we samen bereikt.” Ook commissaris van de Koning in Drenthe Agnes Mulder benadrukte hoe vanzelfsprekend de grensoverstijgende samenwerking inmiddels voelt. “Mijn hart gaat er sneller van kloppen als ik hoor dat Duitsers en Nederlanders met elkaar ‘plat proat’n’. Ik kom zelf ook uit deze regio. Dat maakt ook dat ik me erg verbonden voel.” Burgemeester Renze Bergsma (Coevorden) en burgemeester Ansgar Duling (Samtgemeinde Emlichheim) onderstreepten het belang van gezamenlijke inzet voor de economische kracht van de regio.
Te gast bij Tuindeco: ondernemen op twee rechtsgebieden
De bijeenkomst vond plaats bij Tuindeco International, gevestigd op de plek waar vroeger het douanekantoor stond. Het bedrijf produceert een breed assortiment tuinproducten. De ingang ligt in Nederland, maar circa negentig procent van Tuindeco bevindt zich op Duits grondgebied. Daarmee opereert Tuindeco dagelijks in twee rechts- en regelgevingssystemen.
Dat brengt uitdagingen met zich mee. Ondernemers krijgen te maken met verschillende milieu- en transportregels. Werknemers die over de grens actief zijn, lopen aan tegen vraagstukken rond diploma-erkenning, belasting en zogeheten salary split-constructies. Ook hybride werken over landsgrenzen heen roept nieuwe praktische vragen op.
Toch is Tuindeco een succesverhaal. De grote belangstelling – onder meer van de Bezirksregierung Münster – laat zien dat het GVZ Europark ook voor andere regio’s een inspirerend voorbeeld is van hoe pragmatische oplossingen in de praktijk kunnen werken.
Dialoog over kansen en knelpunten
Het programma bestond uit praktijkcases, thematische gesprekstafels en een ondernemerspanel met onder meer Interlogic B.V., Euroterminal Emmen-Coevorden-Hardenberg B.V., Intergas en Tuindeco. In gesprek met dagvoorzitter Scilla Cuijlenborg werd stilgestaan bij de kansen van internationaal ondernemen, maar ook bij concrete knelpunten.
Gedeputeerden Willemien Meeuwissen (Drenthe) en Erwin Hoogland gingen samen met Martina Kruse (Kreis Emsland) in op de rol van overheden bij het wegnemen van belemmeringen. Onderwijs- en arbeidsmarktexperts gaven aan dat de afgelopen jaren belangrijke stappen zijn gezet om kwalificaties en opleidingen beter op elkaar af te stemmen, maar dat verdere vereenvoudiging noodzakelijk blijft, bijvoorbeeld bij de erkenning van diploma’s. Treffend voorbeeld was het verschil in erkenning voor universele beroepen. Hoogland: “De kappersopleiding van mijn dochter zou niet genoeg zijn om een zaak te openen in Duitsland.” Maar Hoogland ziet net als de anderen dat er op dat vlak de afgelopen jaren duidelijk stappen zijn gezet.
GrensInfoPunt dichter bij ondernemers?
Hoewel de grens op het Europark fysiek nauwelijks nog zichtbaar is, ervaren ondernemers en werknemers in de praktijk nog steeds belemmeringen. Daarom wil Hoogland samen met zijn Duitse collega Nikolaus Jansen, Landesbeauftragter van het ARL Weser Ems, onderzoeken of op het Europark een dependance van het GrensInfoPunt van de EUREGIO in Gronau kan worden geopend.
Een dergelijke voorziening zou ondernemers en werknemers laagdrempelig kunnen ondersteunen bij vragen over werken, ondernemen en opleiden over de grens. Daarmee wordt de stap naar grensoverstijgende samenwerking nog kleiner.
